Ngày 2-6, tại phường Vũng Tàu (TPHCM), Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn (Bộ NN-MT) phối hợp Sở NN-MT TPHCM và Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nông nghiệp và môi trường tổ chức hội thảo lấy ý kiến dự thảo nghị định thay thế Nghị định 52/2018/NĐ-CP về phát triển ngành nghề nông thôn.

Đồng chủ trì hội thảo có bà Nguyễn Thị Hoàng Yến, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn; ông Nguyễn Văn Đa, Phó Giám đốc Sở NN-MT TPHCM và ông Nguyễn Quốc Oánh, Hiệu trưởng Trường Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nông nghiệp và môi trường.

Dự thảo phân ngành nghề nông thôn thành 5 nhóm gồm: chế biến nông - lâm - thủy sản; thủ công mỹ nghệ; sản phẩm gia dụng; sinh vật cảnh; sản xuất muối và các dịch vụ hỗ trợ. Nhà nước khuyến khích phát triển theo chuỗi giá trị, liên kết từ vùng nguyên liệu, sản xuất đến tiêu thụ nhằm nâng cao giá trị gia tăng.

Dự thảo cũng quy định nghề truyền thống phải tồn tại từ 30 năm trở lên, có bản sắc văn hóa riêng và đang được duy trì hoặc có khả năng phục hồi. Làng nghề phải có tối thiểu 20% số hộ tham gia hoạt động ngành nghề nông thôn hoặc giá trị sản xuất ngành nghề chiếm ít nhất 50% tổng giá trị sản xuất của cộng đồng.

Tại hội thảo, nhiều đại biểu góp ý về tiêu chí công nhận nghệ nhân, cơ chế hỗ trợ chuyển đổi số và phát triển xanh cho làng nghề.

Luật sư Hồ Minh Sơn, Phó Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Việt Nam cho rằng cần bảo đảm tính thống nhất giữa dự thảo nghị định với các quy định hiện hành về thi đua khen thưởng và xét tặng danh hiệu nghệ nhân. Đồng thời, tiêu chí đánh giá nghệ nhân cần phù hợp đặc thù từng nhóm ngành nghề thay vì áp dụng chung.

Trong khi đó, ông Nguyễn Minh Tiến, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến thương mại nông nghiệp đề xuất bổ sung cơ chế hỗ trợ nghệ nhân ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), thương mại điện tử và chuyển đổi xanh để đáp ứng yêu cầu thị trường quốc tế.

“Nếu tiếp tục sử dụng năng lượng hóa thạch, sản phẩm làng nghề sẽ khó tiếp cận các thị trường khắt khe như EU do các quy định về phát thải carbon”, ông Tiến nhận định.

Theo ông Vũ Ngọc Đăng, Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn TPHCM, nghị định mới cần tăng phân cấp cho địa phương trong công nhận nghề truyền thống, làng nghề và nghệ nhân nhằm bảo đảm tính kịp thời, tạo động lực để người dân yên tâm sản xuất.

Kết luận hội thảo, bà Nguyễn Thị Hoàng Yến cho biết, cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục tiếp thu ý kiến để hoàn thiện dự thảo nghị định theo hướng khả thi, phù hợp thực tiễn.

“Ngành nghề nông thôn chỉ có thể phát triển bền vững khi xây dựng được hệ sinh thái đồng bộ, trong đó Nhà nước đóng vai trò kiến tạo, nghệ nhân giữ hồn nghề và doanh nghiệp là cầu nối đưa sản phẩm làng nghề vươn ra thị trường quốc tế”, bà Yến nhấn mạnh.

THÀNH HUY