Với một trung tâm kinh tế năng động như TPHCM, dữ liệu không chỉ là nguồn lực công nghệ mà còn đóng vai trò quyết định năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc tế. Vì vậy, đầu tư cho dữ liệu là điều kiện tiên quyết để thúc đẩy kinh tế số, xã hội số phát triển bền vững.

Theo bà Võ Thị Trung Trinh, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TPHCM, thời gian qua, TPHCM đã triển khai kho dữ liệu dùng chung - nền tảng quan trọng để thực hiện chương trình chuyển đổi số và triển khai các ứng dụng đô thị thông minh. Trung tâm đang phối hợp Công an TPHCM và các sở, ngành rà soát dữ liệu phục vụ công tác chuyển đổi số, quản lý đô thị. Trong đó, thành phố sẽ số hóa dữ liệu về cơ sở kinh doanh có điều kiện, hộ gia đình, trụ sở cơ quan nhà nước, chợ, siêu thị, trung tâm thương mại, dữ liệu an sinh xã hội, số nhà... Trung tâm và các cơ quan có liên quan cũng đã thực hiện 2 chiến dịch làm sạch dữ liệu: dữ liệu hộ tịch và dữ liệu đất đai…

Các dữ liệu được cập nhật theo thời gian thực tại Trung tâm điều hành thông minh Becamex (phường Bình Dương, TPHCM)
Các dữ liệu được cập nhật theo thời gian thực tại Trung tâm điều hành thông minh Becamex (phường Bình Dương, TPHCM)

Các hoạt động trên nằm trong chiến lược chuyển đổi mô hình quản trị và chiến lược "AI First" của thành phố. Theo đó, dữ liệu là công cụ then chốt để chuyển đổi mô hình quản trị từ "phản ứng với sự việc" sang "dự báo và kiến tạo phát triển". Thành phố ưu tiên ứng dụng AI và Big Data vào vận hành Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh (IOC) để giải quyết các bài toán đặc thù, gắn bó chặt chẽ với chuyển đổi xanh và chuyển đổi năng lượng…

Trong Chiến lược phát triển dữ liệu TPHCM giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến 2035, thành phố xác định dữ liệu là hạ tầng chiến lược, tài nguyên cốt lõi. Phát triển và khai thác dữ liệu là động lực then chốt để thực hiện thành công 3 trụ cột: Chính quyền số, Kinh tế số và Xã hội số. Theo Sở KH-CN TPHCM, giai đoạn 2026-2030, TPHCM tập trung xây dựng trung tâm dữ liệu siêu quy mô - "bộ não số", đặt mục tiêu vào tốp 50 đô thị thông minh thế giới.

Để hiện thực hóa định hướng chiến lược này, TPHCM và các nhà đầu tư đang chủ động tiếp cận và triển khai nhiều dự án hạ tầng dữ liệu quy mô lớn. Mới đây, Sở KH-CN TPHCM và Công ty Accelerated Infrastructure Capital (AIC) đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược phát triển Trung tâm Dữ liệu AI (AI Data Center). Dự án được triển khai tại lô B2-1, Khu công nghiệp Tân Phú Trung (xã Củ Chi), do liên doanh giữa AIC và Tổng Công ty Phát triển Đô thị Kinh Bắc thực hiện, với tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 2,1 tỷ USD, bao gồm: hạ tầng trung tâm dữ liệu, thiết bị, hệ thống điện, cấp thoát nước và các cụm xử lý đồ họa (GPU).

Tập đoàn Viettel cũng đang xây dựng Trung tâm Dữ liệu và Nghiên cứu phát triển công nghệ cao tại Khu công nghiệp Tân Phú Trung. Dự án có tổng công suất thiết kế 140MW điện, với khoảng 10.000 tủ rack, đáp ứng nhu cầu tính toán hiệu năng cao của các mô hình và ứng dụng AI. Ngoài ra, một trong những dự án trọng điểm về trung tâm dữ liệu tại TPHCM là Trung tâm Dữ liệu CMC Hyperscale DC SHTP do Tập đoàn Công nghệ CMC đầu tư tại Khu Công nghệ cao TPHCM (SHTP), với tổng vốn hơn 250 triệu USD.

"Đầu tư vào trung tâm dữ liệu không chỉ giúp Việt Nam nâng cao năng lực công nghệ, mà còn tạo cơ hội để doanh nghiệp trong nước mở rộng quy mô, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu, dựa trên lợi thế về tốc độ điều hành, nguồn nhân lực kỹ thuật dồi dào và khát vọng phát triển", ông Trương Gia Bình, Chủ tịch Tập đoàn FPT nhận định.

BÁ TÂN