Từ ngày 1/3/2026, mỗi căn nhà, căn hộ chung cư và từng sản phẩm bất động sản sẽ được cấp một mã định danh điện tử duy nhất. Quy định này được kỳ vọng sẽ tạo lập “chứng minh thư điện tử” cho bất động sản, qua đó nâng cao tính minh bạch, chuẩn hóa dữ liệu và giảm thiểu rủi ro pháp lý trên thị trường.

Nội dung trên được quy định tại Nghị định số 357 của Chính phủ về xây dựng, quản lý và vận hành Hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản. Theo nghị định, hệ thống dữ liệu này được tổ chức và quản lý thống nhất từ Trung ương đến địa phương, do Bộ Xây dựng chủ trì triển khai trên phạm vi toàn quốc. UBND các tỉnh, thành phố có trách nhiệm thu thập, cập nhật và khai thác dữ liệu tại địa phương.

Theo quy định, mã định danh điện tử cho sản phẩm bất động sản là chuỗi ký tự gồm chữ và số, có độ dài tối đa 40 ký tự. Mỗi mã chỉ gắn với một bất động sản cụ thể, bao gồm nhà ở riêng lẻ, căn hộ chung cư hoặc phần diện tích sàn trong công trình xây dựng, và theo suốt vòng đời của tài sản, từ khi hình thành, đưa vào sử dụng cho đến các giao dịch mua bán, chuyển nhượng, thế chấp.

Cấu trúc mã định danh được xây dựng trên cơ sở tích hợp nhiều lớp thông tin, gồm: mã định danh thửa đất, mã thông tin dự án hoặc công trình, yếu tố định danh địa điểm (nếu có) và loại hình sản phẩm bất động sản. Việc cấp mã riêng cho từng sản phẩm được đánh giá là giải pháp quan trọng nhằm tăng cường minh bạch hóa thị trường, hỗ trợ quản lý giao dịch và phòng ngừa tranh chấp pháp lý.

Hệ thống cơ sở dữ liệu nhà ở và thị trường bất động sản sẽ lưu trữ đầy đủ thông tin về dự án như tổng mức đầu tư, quy mô sử dụng đất, tiến độ triển khai và các hồ sơ pháp lý liên quan. Đồng thời, dữ liệu cũng bao gồm thống kê giá giao dịch, tổng giá trị mua bán, lượng bất động sản tồn kho và thông tin giao dịch qua công chứng.

Các hợp đồng mua bán, cho thuê, chuyển nhượng bất động sản sẽ được cập nhật kèm theo mã định danh của tài sản và các bên tham gia giao dịch, thời điểm ký kết và hình thức giao dịch. Ngoài ra, hệ thống còn tích hợp thông tin về tình trạng sở hữu nhà ở của tổ chức, cá nhân như loại hình, địa chỉ, diện tích, thời hạn và hình thức sở hữu, cũng như tình trạng pháp lý.

Không chỉ áp dụng cho sản phẩm bất động sản, nghị định cũng quy định việc cấp mã định danh điện tử cho các đơn vị quản lý, vận hành nhà chung cư; chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản; và các cá nhân thuộc diện hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở. Việc này nhằm tăng cường quản lý đồng bộ các chủ thể tham gia thị trường.

Để bảo đảm hệ thống vận hành hiệu quả, các bộ, ngành liên quan được yêu cầu kết nối và chia sẻ dữ liệu. Trong đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cung cấp thông tin về giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và mã định danh thửa đất; Bộ Tài chính chia sẻ dữ liệu thuế liên quan đến hoạt động chuyển nhượng bất động sản; Ngân hàng Nhà nước cung cấp thông tin tín dụng trong lĩnh vực đầu tư, kinh doanh bất động sản, bao gồm dư nợ và bảo lãnh nhà ở hình thành trong tương lai.

Giới chuyên gia nhận định, việc triển khai mã định danh điện tử cho bất động sản là bước đi quan trọng trong lộ trình số hóa lĩnh vực nhà ở và thị trường bất động sản. Khi hệ thống được vận hành đồng bộ, người dân và nhà đầu tư có thể dễ dàng tra cứu thông tin pháp lý, lịch sử giao dịch của tài sản; trong khi cơ quan quản lý có thêm công cụ giám sát biến động thị trường, hạn chế tình trạng giao dịch không minh bạch.

Tuy nhiên, hiệu quả của chính sách phụ thuộc lớn vào chất lượng dữ liệu đầu vào, mức độ liên thông giữa các cơ sở dữ liệu chuyên ngành và khả năng tiếp cận thông tin của người dân. Từ nay đến thời điểm chính thức áp dụng, các địa phương được yêu cầu rà soát, chuẩn hóa dữ liệu hiện có và hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật để bảo đảm triển khai thống nhất trên cả nước.

Văn Sơn