(ĐTTCO) - Định hướng dài hạn của Hệ sinh thái tài chính hàng hải quốc tế là thu hút thêm 10–15 tỷ USD mỗi năm vào các lĩnh vực hạ tầng, công nghiệp hàng hải, cảng biển, logistics, công nghệ và tài chính xanh.
Sáng ngày 21-5, Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC-HCMC) phối hợp cùng Tập đoàn Gemadept và Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM tổ chức diễn đàn cấp cao thúc đẩy hệ sinh thái tài chính hàng hải trong VIFC-HCMC.
Diễn đàn này cũng là dịp chính thức ra mắt sáng kiến Hệ sinh thái tài chính hàng hải quốc tế, 1 trong 4 trụ cột chiến lược của VIFC-HCMC.
Phát biểu khai mạc diễn đàn, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Công Vinh, nhấn mạnh, trong nhiều năm qua khu vực phía nam đặc biệt là TPHCM và cụm cảng Cái Mép - Thị Vải đã nổi lên như một trong những trung tâm logistic và cảng biển quan trọng nhất khu vực Đông Nam Á. Tuy nhiên, Việt Nam mới chỉ tham gia mạnh ở “dòng chảy hàng hoá” còn “dòng chảy tài chính” vẫn chủ yếu được thực hiện tại các trung tâm tài chính quốc tế như Singapore, Hong Kong (Trung Quốc).
“Điều đó cho thấy để phát triển kinh tế biển một cách bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, Việt Nam cần từng bước xây dựng một hệ sinh thái tài chính hàng hải hoàn chỉnh. Đó cũng là lý do TPHCM định hướng phát triển mô hình kết nối trực tiếp giữa hạ tầng cảng biển, logistics và hệ sinh thái tài chính quốc tế”, Phó Chủ tịch UBND TPHCM bày tỏ.
Năm 2025, toàn hệ thống cảng biển TPHCM thông qua hơn 24 triệu TEU, gắn với kim ngạch xuất nhập khẩu khoảng 200 tỷ USD, chiếm khoảng 20% kim ngạch xuất nhập khẩu toàn quốc.
Xung quanh hạ tầng cảng biển, một chuỗi dịch vụ vận hành đã phát triển mạnh như bốc dỡ, lưu kho, kho bãi, giao nhận, khai báo hải quan, vận tải chuỗi cung ứng và hỗ trợ xuất nhập khẩu. Tổng giá trị giao dịch thương mại qua cảng biển khu vực, bao gồm giá trị hàng hóa, dịch vụ logistics và nhu cầu tài chính liên quan, được ước tính lên tới hơn 1.000 tỷ USD/năm.
Tuy nhiên, phần lớn các dịch vụ tài chính cao cấp mang lại biên lợi nhuận lớn nhất gồm tài trợ thương mại xuất nhập khẩu, tài trợ tàu biển, bảo hiểm và tái bảo hiểm hàng hải, thanh toán quốc tế và quản trị rủi ro logistics vẫn đang chảy qua các trung tâm hàng hải khác.
Trong bối cảnh đó, sáng kiến Hệ sinh thái tài chính hàng hải quốc tế được hình thành và ra mắt với tư cách là một cấu phần cốt lõi của VIFC-HCMC. Trong đó, Gemadept đóng vai trò là đơn vị dẫn dắt sáng lập.
Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành VIFC-HCMC, hệ sinh thái tài chính hàng hải quốc tế được kỳ vọng sẽ dẫn dắt quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế của TPHCM và Việt Nam.
“Các cảng biển như Cần Giờ, Cái Mép - Thị Vải là cảng trung chuyển hàng hóa, còn VIFC-HCMC phải trở thành cảng trung chuyển dòng vốn cho kinh tế biển Việt Nam”, ông Nguyễn Hữu Huân chia sẻ.
Tại diễn đàn, ông Phạm Quốc Long, Phó Tổng giám đốc Gemadept đã đề xuất cách tiếp cận theo lộ trình 3 giai đoạn cho hệ sinh thái tài chính hàng hải quốc tế. Giai đoạn đầu (1-2 năm) là giai đoạn xây dựng nền tảng. Giai đoạn tiếp theo (2-3 năm) là giai đoạn mở rộng hệ sinh thái. Giai đoạn 3 là giai đoạn hoàn thiện và nâng tầm với việc vận hành cơ quan trọng tài hàng hải khu vực và sàn giao dịch phái sinh.
Định hướng dài hạn của hệ sinh thái là phục vụ quy mô lưu chuyển trên 25 triệu TEU và thu hút thêm từ 10-15 tỷ USD dòng vốn đầu tư mới mỗi năm.
Thanh Dung
