Ngày 6-3, tại tỉnh Khánh Hòa, Trường Đại học Nha Trang và Đại học Khoa học Ứng dụng Ostfalia (CHLB Đức) phối hợp tổ chức hội thảo quốc tế “Phòng ngừa rác thải biển và thực hành bền vững hướng tới nền kinh tế tuần hoàn” (MARLISPACE 2026).
Hội thảo thu hút gần 150 nhà khoa học, nhà quản lý, doanh nghiệp trong và ngoài nước tham dự.
Hội thảo nhận được 60 tham luận, trong đó 50 tham luận được trình bày trực tiếp và 10 tham luận dưới dạng poster.
Các nội dung tập trung vào ô nhiễm nhựa đại dương và chính sách tái chế; giải pháp kỹ thuật bền vững trong khai thác, nuôi trồng thủy sản nhằm giảm thiểu sản phẩm nhựa; tiếp cận tái chế và kinh tế tuần hoàn trong quản lý rác thải biển, ngư cụ; mối quan hệ giữa nhựa, môi trường và xã hội, nhấn mạnh vai trò nâng cao nhận thức cộng đồng.
Tại hội thảo, các đại biểu giới thiệu dự án “Phòng chống, giảm thiểu và tái chế rác thải ngư cụ tại các vùng biển Việt Nam” do Bộ Môi trường, Hành động khí hậu, Bảo tồn thiên nhiên và An ninh hạt nhân CHLB Đức tài trợ.
Dự án tập trung nghiên cứu tình trạng ngư lưới cụ bị mất, bỏ rơi hoặc thải bỏ trên biển, đồng thời đề xuất các giải pháp giảm thất thoát ngư cụ, nâng cao nhận thức của ngư dân, doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
Theo các nhà khoa học, lưới và ngư cụ bằng nhựa chiếm tỷ lệ đáng kể trong lượng rác thải nhựa ra biển. Khảo sát bước đầu cho thấy, ngư dân khai thác bằng lưới rê và lưới vét có thể thất thoát khoảng 1% ngư lưới cụ mỗi năm.
Tính đến tháng 3-2026, dự án đã xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia đầu tiên về ngư lưới cụ thất lạc với hơn 2.100 ngư dân và 30 doanh nghiệp tàu cá tham gia khảo sát tại Quảng Ninh, Khánh Hòa và Kiên Giang (trước đây).
Dự án cũng xây dựng bộ hướng dẫn thực hành tốt cho ngư dân, cảng cá và doanh nghiệp tái chế; thành lập các trung tâm trình diễn tái chế nhựa nhằm thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong ngành thủy sản.
GS-TS Phạm Quốc Hùng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Nha Trang, cho hay ngư dân cần được tư vấn thời điểm thay lưới phù hợp nhằm hạn chế rủi ro rách, đứt và thất lạc ngư cụ trên biển. Đồng thời, xây dựng mạng lưới doanh nghiệp cam kết tiêu thụ vật liệu tái chế để tạo đầu ra bền vững cho chuỗi giá trị.
HIẾU GIANG
