Năm 2025 đánh dấu giai đoạn chuyển dịch mạnh mẽ của ngành ô tô – xe máy Việt Nam, với nhiều sự kiện quan trọng đã diễn ra liên quan đến cả chính sách, sản xuất và xu hướng tiêu dùng.

1. Nghị định 168/2024/NĐ-CP chính thức có hiệu lực: Thay đổi lớn trong quản lý xe cơ giới

Nghị định 168/2024/NĐ-CP bắt đầu có hiệu lực từ ngày 1-1-2025, trở thành một trong những văn bản pháp lý tác động mạnh nhất đến thị trường ô tô – xe máy năm nay. Nội dung nghị định tập trung vào siết chặt quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự an toàn giao thông đường bộ, bao gồm mức phạt tiền, tước giấy phép lái xe (GPLX) và trừ điểm GPLX đối với các hành vi vi phạm phổ biến như vượt đèn đỏ, nồng độ cồn, hết hạn đăng kiểm, chở quá tải...

Đáng chú ý nhất là mức tiền phạt tăng mạnh đối với các hình thức vi phạm luật an toàn giao thông, điển hình là mức tăng mạnh về tiền phạt vi phạm nồng đồ cồn với người điều khiển xe máy với mức phạt cao nhất tới 8 – 10 triệu đồng, trong khi người điều khiển ô tô vi phạm nồng độ cồn sẽ bị phạt với mức cao nhất từ 30 - 40 triệu đồng.

Nghị định 168/2024/NĐ-CP được đánh giá là bước tiến quan trọng nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật giao thông, siết chặt ý thức tham gia giao thông của người dân nhằm hướng tới mục tiêu giảm thiểu tai nạn và đảm bảo trật tự an toàn giao thông tại Việt Nam.

2. Triển lãm Ô tô Việt Nam (VMS) bị hoãn nhưng hoạt động triển lãm 2025 vẫn sôi động

Một trong những thông tin gây chú ý đầu năm là Triển lãm Ô tô Việt Nam (VMS) – sự kiện lớn nhất ngành xe – tiếp tục bị hoãn do sự thay đổi trong mô hình tổ chức và khó đạt được sự đồng thuận giữa các hãng. VMS vắng bóng khiến lịch triển lãm ô tô – xe máy tưởng như bị gián đoạn, tuy nhiên thực tế 2025 vẫn là năm sôi động của các sự kiện trưng bày xe.

Tuy nhiên, nhiều triển lãm thường niên trong lĩnh vực ô tô đã diễn ra tại Việt Nam, bao gồm các triển lãm xe máy – xe điện chuyên biệt, và loạt sự kiện riêng của các hãng như VinFast, Toyota, BMW hay các thương hiệu Trung Quốc. Điều này cho thấy nhu cầu trưng bày sản phẩm và tiếp cận khách hàng vẫn rất lớn, dù hình thức thể hiện đã linh hoạt hơn so với VMS truyền thống.

3. Hai nhà máy lắp ráp ô tô mới đi vào hoạt động

Năm 2025 ghi nhận hai dự án sản xuất – lắp ráp ô tô mới vận hành, đánh dấu mốc mới cho ngành ô tô Việt Nam: Nhà máy VinFast Hà Tĩnh và Nhà máy Thành Công Việt Hưng (TC Group – Skoda).

Nhà máy Hà Tĩnh là cơ sở lắp ráp xe điện thứ hai của VinFast, với quy mô 360.000 m2, và công suất 200.000 xe/năm trong giai đoạn 1. Sản phẩm của nhà máy này tập trung vào các dòng ôtô điện đô thị cỡ nhỏ, hướng tới nội địa hóa cao để phục vụ cả thị trường nội địa lẫn xuất khẩu. Đây là mảnh ghép quan trọng trong chiến lược mở rộng sản xuất của VinFast, đồng thời tạo thêm động lực phát triển cho chuỗi cung ứng công nghiệp hỗ trợ tại miền Trung.

Trong khi đó, Nhà máy Thành Công Việt Hưng tại Quảng Ninh là cơ sở lắp ráp xe Skoda đầu tiên tại khu vực Đông Nam Á, với hai mẫu xe đầu tiên sản xuất gồm Kushaq và Slavia. Nhà máy được xây dựng theo chương trình hợp tác đầu tư của hãng ô tô hàng đầu Cộng hòa Séc với Tập đoàn Thành Công, với quy mô diện tích 36,5ha với công suất thiết kế đạt 120.000 xe/năm ô tô thương hiệu Skoda theo.

4. Triển khai hệ thống Camera AI tại các thành phố lớn

Năm 2025 cũng là thời điểm nhiều đô thị như Hà Nội, TPHCM và Đà Nẵng triển khai hệ thống camera AI mới, phục vụ việc giám sát giao thông và tự động phát hiện vi phạm. Công nghệ AI giúp nhận diện biển số, phát hiện lỗi như vượt đèn đỏ, đi sai làn, dừng đỗ sai quy định và thậm chí hỗ trợ phân tích mật độ giao thông.

Hà Nội đang tiên phong với hệ thống hơn 1.800 camera AI và đèn tín hiệu trí tuệ nhân tạo ở Hà Nội vận hành từ 10-12. Ngoài ra, thành phố dự kiến sẽ lắp đặt hơn 40.000 camera từ nay đến năm 2030, trong đó sẽ có hơn 16.000 camera phục vụ quản lý an toàn giao thông, môi trường và trật tự đô thị.

Với người lái xe, hệ thống giám sát thông minh đồng nghĩa việc tuân thủ luật giao thông phải nghiêm túc hơn, hạn chế tình trạng “né chốt” như trước đây. Đối với doanh nghiệp vận tải và logistics, việc vận hành đội xe sẽ minh bạch hơn nhưng cũng đối mặt nguy cơ tăng chi phí do vi phạm bị ghi nhận đầy đủ. Sự thay đổi này phản ánh định hướng chuyển từ giám sát thủ công sang giám sát số hóa của các đô thị lớn.

5. Xe máy xăng chững lại – xe máy điện tăng tốc mạnh mẽ

Theo báo cáo từ Hiệp hội Các nhà sản xuất Xe máy Việt Nam (VAMA, trong 9 tháng đầu năm 2025, các hãng lớn thuộc VAMM (gồm Honda, Yamaha, Suzuki, SYM và Piaggio) đã bán ra thị trường Việt Nam khoảng 1,9 triệu xe, gần như đi ngang so với cùng kỳ năm trước. Trong khi thị phần xe xăng truyền thống chững lại rõ rệt, trong khi mức tăng trưởng của xe máy điện giữ tốc độ hai chữ số.

Cụ thể, Motorcycle Data thông báo doanh số xe điện tăng trưởng mạnh, phân khúc L1 (tương ứng với xe sử dụng động cơ dưới 50 cc) tăng trưởng 89%, trong khi hạng mục L3 (tương ứng với xe sử dụng động cơ trên 50 cc) tăng trưởng tới 178%.

Các yếu tố thúc đẩy xu hướng này bao gồm chính sách khuyến khích phương tiện xanh, chi phí vận hành thấp hơn đáng kể so với xe xăng và sự cải thiện về phạm vi hoạt động của pin. Các đô thị lớn cũng đẩy mạnh quy định về môi trường và bãi đỗ dành riêng cho xe điện, khiến người dùng dễ tiếp cận hơn. Cùng với đó, nhiều hãng xe điện tại Việt Nam đang mở rộng danh mục sản phẩm, phủ kín các mức giá từ phổ thông đến cao cấp. Đây được xem là bước chuyển dịch mang tính cấu trúc của thị trường xe máy Việt Nam.

6. VinFast vượt mốc 100.000 xe/năm – cột mốc lịch sử của ngành ô tô Việt Nam

Từ tháng 9-2025, VinFast được ghi nhận trở thành hãng xe đầu tiên tại Việt Nam đạt sản lượng tiêu thụ vượt mốc 100.000 xe trong một năm, gồm cả thị trường nội địa và xuất khẩu. Đây là dấu mốc quan trọng, chứng tỏ tốc độ tăng trưởng mạnh của xe điện trong nước, đồng thời phản ánh chiến lược sản phẩm ngày càng đa dạng của VinFast, từ VF 3 đến các dòng SUV lớn.

Trong đó, VinFast đang sở hữu danh mục sản phẩm có tính đa dạng, chủ yếu hướng đến các mẫu SUV tại thị trường Việt Nam, gồm: VF 3, VF5, VF 6, VF 7, VF 8 và VF 9, cùng với đó là loạt xe Green chuyên chạy dịch vụ gồm: Minio, Herio, Nerio và Limo.

Cột mốc này không chỉ củng cố vị thế của hãng trên thị trường nội địa mà còn tạo tác động lan tỏa đến toàn ngành: các hãng khác buộc phải tăng tốc điện hóa, mở rộng dòng xe hybrid – điện và đầu tư hơn vào công nghệ pin. Thị trường ô tô Việt Nam vì thế bước vào giai đoạn cạnh tranh mới, nơi xe điện đã trở thành xu hướng chủ đạo.

Năm 2025 định hình một giai đoạn phát triển mới của ngành ô tô – xe máy Việt Nam, với sự giao thoa giữa chính sách chặt chẽ hơn, công nghệ giám sát giao thông hiện đại, đầu tư sản xuất quy mô lớn và xu hướng tiêu dùng dịch chuyển mạnh sang phương tiện xanh. Những thay đổi này không chỉ tạo áp lực điều chỉnh lên doanh nghiệp mà còn mở ra cơ hội để thị trường tiệm cận các tiêu chuẩn khu vực. Ngành xe Việt Nam đang bước vào thập kỷ đầy biến động nhưng cũng giàu tiềm năng bứt phá.

Theo VOV