Khu Công nghệ cao TPHCM (SHTP) được định vị là trung tâm đổi mới sáng tạo (ĐMST), đi đầu trong ứng dụng, phát triển công nghệ cao, hướng đến mô hình phát triển xanh hóa, thông minh hóa toàn diện…
Giáo sư - Tiến sĩ Nguyễn Kỳ Phùng, Trưởng Ban quản lý SHTP, cho biết, với hơn 2 thập niên hình thành và phát triển, SHTP đã trở thành một trong những trung tâm công nghệ cao hàng đầu cả nước, là hạt nhân ĐMST của TPHCM và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. SHTP đã hình thành hệ sinh thái công nghệ cao năng động, thu hút nhiều tập đoàn công nghệ hàng đầu như Intel, Samsung, Nidec, Jabil, Sonion, Sanofi, Schneider Electric, cùng hơn 160 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký trên 12 tỷ USD.
Cùng với đó, SHTP đã xây dựng các hạ tầng trọng điểm phục vụ nghiên cứu và ĐMST, như Trung tâm Nghiên cứu Triển khai (R&D Center), Trung tâm Đào tạo, Khu ươm tạo doanh nghiệp công nghệ cao, góp phần thúc đẩy quá trình thương mại hóa sản phẩm công nghệ “make in Vietnam”, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia… SHTP cũng là nơi đầu tiên trong cả nước triển khai các công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), internet vạn vật (IoT), bán dẫn; đặt mục tiêu là nơi đầu tiên trong cả nước đạt NET Zero vào năm 2045.
Mô hình nổi bật nhất của SHTP chính là kết hợp xanh hóa (tăng trưởng xanh) cùng với chuyển đổi số, xây dựng khu công nghiệp thông minh dựa trên nền tảng số hóa để quản lý, vận hành hiệu quả, tối ưu hóa năng lượng và thúc đẩy sản xuất sạch... Các nhà máy thông minh ứng dụng IoT, AI, giúp giảm từ 20%-30% năng lượng cũng như các vật liệu, nguyên liệu phục vụ cho sản xuất. Hệ thống quản lý năng lượng thông minh cùng mạng lưới điện thông minh cũng đã giúp tối ưu hóa điện năng tích hợp đến 50% năng lượng mặt trời.
Với những kết quả đạt được và trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22-12-2024 về đột phá phát triển khoa học - công nghệ, ĐMST và chuyển đổi số quốc gia; đồng thời UBND TPHCM ban hành Đề án phát triển mạng lưới trung tâm ĐMST tầm cỡ quốc tế tại thành phố. Đề án nhằm hình thành mạng lưới đa dạng các trung tâm ĐMST tầm cỡ quốc tế, được hỗ trợ và điều phối bởi cơ quan chức năng của thành phố.
Hiện SHTP có 112 dự án đang hoạt động, góp phần giải quyết việc làm cho hơn 52.000 lao động; kim ngạch xuất khẩu tăng dần theo từng năm, trong những năm cao điểm chiếm tới 47% tổng kim ngạch xuất khẩu cho TPHCM và đóng góp cho ngân sách nhà nước đạt 1,7 tỷ USD, tăng nhanh trong những năm gần đây. Trong giai đoạn mới 2025-2030, SHTP tiếp tục phát huy vai trò hạt nhân trong hệ sinh thái ĐMST, hướng đến mục tiêu trở thành trung tâm nghiên cứu - phát triển đạt chuẩn quốc tế, góp phần đưa TPHCM trở thành đô thị thông minh, trung tâm công nghệ và ĐMST của khu vực Đông Nam Á.
Hệ thống này đáp ứng nhu cầu ĐMST khác nhau, trở thành hạ tầng chiến lược nhằm đưa thành phố trở thành trung tâm khởi nghiệp tầm cỡ quốc tế với 4 nhóm: Trung tâm ĐMST quốc tế Đại học Quốc gia TPHCM; Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TPHCM (SIHUB); SHTP; Trung tâm do doanh nghiệp đầu tư có hỗ trợ nhà nước theo hình thức hợp tác công - tư (PPP). Trong đó, SHTP chuyên liên kết R&D (liên minh chiến lược giữa các doanh nghiệp), đào tạo nhân lực và ươm tạo doanh nghiệp công nghệ cao. Đây cũng là nơi tổ chức các cơ chế thử nghiệm (sandbox) và chuyển giao công nghệ.
GS TS Nguyễn Kỳ Phùng khẳng định: “Đây là thời cơ để SHTP phát huy mạnh mẽ vai trò dẫn dắt trong đột phá phát triển khoa học - công nghệ, ĐMST và chuyển đổi số để bứt phá. SHTP sẽ chọn lọc nhà đầu tư có năng lực, có trí tuệ để tạo ra giá trị gia tăng cho TPHCM nói riêng, Việt Nam nói chung. Đồng thời tham khảo chuyên gia có kinh nghiệm để quy hoạch nơi đây sớm trở thành đô thị khoa học - công nghệ, hướng đến mục tiêu trở thành trung tâm nghiên cứu, phát triển đạt chuẩn quốc tế, góp phần đưa TPHCM trở thành đô thị thông minh, trung tâm công nghệ và ĐMST của khu vực Đông Nam Á”.
QUANG HUY
