TP.HCM đang đẩy nhanh công tác chuẩn bị cho dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1 thông qua việc ban hành quy trình 19 bước nhằm triển khai bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Đây là dự án hạ tầng trọng điểm, có vai trò quan trọng trong việc cải thiện năng lực giao thông cửa ngõ phía Tây và thúc đẩy liên kết vùng.
Dự án mở rộng Quốc lộ 1 có chiều dài khoảng 9,62 km, kéo dài từ đường Kinh Dương Vương đến ranh tỉnh Tây Ninh. Tuyến đường được quy hoạch với mặt cắt ngang 60 m, gồm 10 - 12 làn xe. Trong đó, tuyến chính bố trí 6 - 8 làn với tốc độ thiết kế 80 km/h, cùng 4 làn đường song hành hai bên với tốc độ 60 km/h.
Tổng mức đầu tư của dự án hơn 16.000 tỷ đồng, trong đó phần vốn dành cho hợp đồng BOT chiếm trên 6.600 tỷ đồng, phần còn lại là ngân sách nhà nước phục vụ công tác bồi thường và tái định cư.
Dự án được triển khai theo ba hợp phần. Hai dự án thành phần đầu tiên tập trung vào bồi thường, hỗ trợ và tái định cư bằng vốn ngân sách. Dự án thành phần thứ ba được đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), thực hiện theo hợp đồng BOT với nguồn vốn từ nhà đầu tư.
Hiện cơ quan chức năng đang hoàn tất các thủ tục thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi cho hợp phần BOT, với tổng mức đầu tư khoảng 6.674 tỷ đồng. Dự kiến công trình sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác từ năm 2029.
Công tác giải phóng mặt bằng được xác định là khâu then chốt của dự án. Theo thống kê, dự án ảnh hưởng đến hơn 2.200 hộ dân trên địa bàn.
Trong đó, dự án thành phần 1 tại khu vực Tân Tạo và An Lạc có tổng vốn gần 1.068 tỷ đồng, liên quan đến 101 hộ dân, với 61 trường hợp phải giải tỏa hoàn toàn. Dự án thành phần 2 có quy mô lớn hơn, với tổng vốn gần 8.543 tỷ đồng, ảnh hưởng khoảng 2.140 hộ dân tại các khu vực Bình Đông, Tân Nhựt và Bình Chánh, trong đó có tới 1.761 hộ phải di dời toàn bộ.
Để đảm bảo triển khai hiệu quả, TP.HCM đã xây dựng quy trình gồm 19 bước, bao quát toàn bộ các khâu từ lập kế hoạch thu hồi đất, tổ chức họp dân, xác định giá đất, kiểm kê tài sản, đến lập, thẩm định và phê duyệt phương án bồi thường, chi trả và bàn giao mặt bằng.
Đến nay, một số bước quan trọng đã hoàn thành như họp dân, thành lập hội đồng bồi thường và thông báo thu hồi đất. Các cơ quan chức năng đang tiếp tục xác định giá đất cụ thể để hoàn thiện phương án bồi thường.
UBND TP.HCM giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông làm đầu mối tổ chức thực hiện, đồng thời phối hợp với các địa phương để triển khai công tác bồi thường, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật.
Các sở, ngành liên quan có trách nhiệm giám sát, bố trí nguồn vốn và kịp thời tháo gỡ vướng mắc. UBND các phường, xã trong phạm vi dự án chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện tại địa bàn, đồng thời báo cáo tiến độ hàng tuần và cập nhật vào hệ thống quản lý tiến độ chung của thành phố.
Việc nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1 được đánh giá có ý nghĩa quan trọng trong việc giải quyết tình trạng quá tải tại cửa ngõ phía Tây TP.HCM. Tuyến đường này kết nối trực tiếp với nhiều trục giao thông huyết mạch như đại lộ Võ Văn Kiệt, Nguyễn Văn Linh và các tuyến cao tốc trọng điểm.
Khi hoàn thành, dự án không chỉ góp phần giảm ùn tắc giao thông mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội khu vực Tây Nam Bộ, nâng cao năng lực vận tải và tăng cường liên kết vùng trong dài hạn.
Văn Sơn
