Nghị quyết số 29/2026/NQ-CP của Chính phủ được đánh giá là bước tháo gỡ quan trọng đối với quá trình triển khai xăng sinh học E10 trên phạm vi toàn quốc. Theo Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex), nhiều vướng mắc về cơ chế giá, kiểm định chất lượng và xử lý hàng tồn đã được giải quyết, tạo điều kiện để doanh nghiệp đẩy nhanh đầu tư và chuyển đổi hệ thống phân phối.
Theo lãnh đạo Petrolimex, một trong những điểm nổi bật của Nghị quyết 29 là việc xác định xăng E10 RON95-III là mặt hàng tiêu dùng phổ biến được Nhà nước công bố giá cơ sở thay cho xăng khoáng RON95-III.
Quy định này tạo nền tảng để cơ quan quản lý điều hành giá minh bạch, đồng thời giúp doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch kinh doanh và tính toán hiệu quả đầu tư.
Nghị quyết cũng cho phép thương nhân đầu mối thuê các tổ chức thử nghiệm độc lập để kiểm tra chất lượng xăng dầu thay vì phải tự đầu tư hệ thống phòng thí nghiệm.
Theo Petrolimex, cơ chế này giúp giảm đáng kể chi phí đầu tư ban đầu, rút ngắn thời gian kiểm định và đẩy nhanh quá trình đưa xăng E10 ra thị trường nhưng vẫn bảo đảm các tiêu chuẩn chất lượng.
Bên cạnh đó, một khó khăn lớn trong quá trình chuyển đổi cũng được tháo gỡ khi Chính phủ cho phép doanh nghiệp mua bán, chuyển giao lượng xăng không chì còn tồn kho trước ngày 1/6/2026 để phục vụ pha chế đến hết ngày 31/7/2026.
Giải pháp này giúp giải phóng sức chứa tại các kho xăng dầu, tạo điều kiện tiếp nhận và phân phối xăng sinh học theo đúng lộ trình.
Petrolimex cho biết việc triển khai xăng E10 trên phạm vi toàn quốc vẫn đặt ra nhiều thách thức.
Hiện nguồn cung ethanol trong nước mới chỉ đáp ứng một phần nhu cầu phối trộn, trong khi E10 là sản phẩm mới nên chưa có đầy đủ dữ liệu thực tế để xác định chính xác chi phí kinh doanh định mức.
Ngoài ra, doanh nghiệp phải đầu tư đồng bộ cho hệ thống kho bãi, bồn chứa, công nghệ phối trộn, phương tiện vận chuyển ethanol, tổ chức logistics, súc rửa thiết bị cũng như tăng cường hoạt động truyền thông để mở rộng thị trường.
Trong khi đó, cơ chế tính giá cơ sở hiện vẫn áp dụng tương tự xăng E5 RON92, chưa phản ánh đầy đủ các khoản chi phí phát sinh trong quá trình triển khai E10.
Theo Petrolimex, Nghị quyết 29 đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng để doanh nghiệp yên tâm đầu tư dài hạn vào hệ thống kinh doanh xăng sinh học.
Việc làm rõ các yếu tố cấu thành giá cơ sở giúp doanh nghiệp chủ động tính toán chi phí, thời gian thu hồi vốn và xây dựng kế hoạch cải tạo hệ thống kho bãi, bồn chứa, dây chuyền phối trộn cũng như các trạm pha chế E10.
Cơ chế cho phép thuê đơn vị kiểm định độc lập cũng góp phần tối ưu hóa chi phí đầu tư, giảm áp lực vận hành phòng thí nghiệm, rút ngắn thời gian luân chuyển hàng hóa và nâng cao hiệu quả phân phối.
Theo doanh nghiệp, việc Chính phủ triển khai cơ chế thí điểm đồng bộ trên phạm vi cả nước còn tạo sự bảo đảm về mặt pháp lý đối với xăng E10, qua đó củng cố niềm tin để doanh nghiệp đẩy nhanh quá trình chuyển đổi tại hơn 2.800 cửa hàng xăng dầu cùng hệ thống kho chứa và phân phối trên toàn quốc.
Để chương trình thí điểm đạt hiệu quả trong giai đoạn 2026-2028, Petrolimex đề xuất tiếp tục hoàn thiện cơ chế điều hành giá đối với xăng E10.
Theo doanh nghiệp, giá bán lẻ cần đủ sức hấp dẫn để khuyến khích người tiêu dùng chuyển sang sử dụng nhiên liệu sinh học, đồng thời công thức tính giá phải phản ánh đầy đủ các chi phí phát sinh như tạo nguồn ethanol, phối trộn, kiểm định chất lượng, đầu tư hạ tầng kho bãi, công nghệ và vận tải.
Petrolimex cho rằng đây là điều kiện quan trọng để doanh nghiệp mạnh dạn mở rộng đầu tư, duy trì nguồn cung ổn định và bảo đảm chất lượng sản phẩm trong quá trình triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học E10 trên toàn quốc.
Sơn Nguyễn
