Thời gian gần đây, làn sóng phản đối trí tuệ nhân tạo (AI) đang gia tăng tại Mỹ. Nhiều diễn giả ca ngợi công nghệ này bị la ó tại các trường đại học, cử tri phản đối việc xây dựng trung tâm dữ liệu gây ô nhiễm. Thậm chí, các quan chức trong chính quyền Tổng thống Donald Trump vốn ủng hộ AI cũng bắt đầu điều chỉnh lập trường.

Biểu tình phản đối AI ở San Francisco, Mỹ. Ảnh: SFG
Biểu tình phản đối AI ở San Francisco, Mỹ. Ảnh: SFG

Sự phát triển nhanh chóng của AI khiến tâm lý hào hứng ban đầu dần nhường chỗ cho lo ngại về thất nghiệp, chi phí gia tăng, thông tin sai lệch, ảnh hưởng môi trường, tiêu hao điện và cả các nguy cơ an ninh.

Theo báo Japan Today (Nhật Bản), bà Christabel Randolph, quyền Giám đốc điều hành Trung tâm chính sách AI và kỹ thuật số tại Washington, nhận định người dân Mỹ đang lo lắng về tương lai của chính mình và nỗi sợ đó đang ngày càng lớn.

Phát biểu tại lễ tốt nghiệp tại Đại học Arizona hôm 16-5, cựu Giám đốc điều hành Google, ông Eric Schmidt, kêu gọi sinh viên không nên sợ AI nhưng lại thừa nhận AI sẽ “tác động đến mọi ngành nghề, lớp học, bệnh viện, phòng thí nghiệm, mỗi con người và mọi mối quan hệ”. Vì vậy, thay vì nhận được tiếng vỗ tay, bài phát biểu của ông lại bị la ó. Ông Scott Borchetta, Giám đốc điều hành hãng thu âm Mỹ Big Machine Records, cũng vấp phải phản ứng tương tự khi phát biểu trước sinh viên tốt nghiệp Đại học bang Tennessee.

Theo kết quả khảo sát do hãng tin Semafor (Mỹ) vừa công bố, khoảng 70% người Mỹ cho rằng AI phát triển quá nhanh, hơn 50% nghĩ tiêu cực về công nghệ này và chỉ 18% người trẻ cảm thấy lạc quan với AI. Trong bối cảnh lạm phát kéo dài và ngành công nghệ sa thải nhân sự ồ ạt do AI, nhiều người trẻ Mỹ lo ngại những tấm bằng đại học đắt đỏ (sinh viên thường phải vay tiền học phí) có thể trở nên vô giá trị khi AI thay thế nhiều việc làm của con người.

Sự mở rộng của AI cũng kéo theo làn sóng xây dựng các trung tâm dữ liệu quy mô lớn, vốn tiêu thụ lượng điện năng khổng lồ, tạo ô nhiễm tiếng ồn và có nguy cơ làm tăng chi phí sinh hoạt của người dân. Điều này đang trở thành vấn đề gây tranh cãi tại nhiều địa phương ở Mỹ.

Trong những tháng gần đây, một số chính trị gia ủng hộ các dự án trung tâm dữ liệu đã thất bại trong các cuộc bầu cử địa phương. Một số vụ việc còn leo thang thành bạo lực. Tháng 4, một thanh niên đã ném bom xăng vào nhà của Giám đốc điều hành OpenAI, ông Sam Altman, tại bang California. Trong một vụ việc khác tại bang Indiana, nhà riêng của một thành viên hội đồng thành phố bị nhắm bắn sau khi ông này bày tỏ ủng hộ dự án xây dựng trung tâm dữ liệu.

Khảo sát của Công ty thăm dò Gallup (Mỹ) hồi tháng 5 cho thấy 71% người Mỹ phản đối xây dựng trung tâm dữ liệu AI gần nơi ở, cao hơn mức phản đối đối với các nhà máy điện hạt nhân. Dự báo của Gallup cho thấy việc mở rộng AI sẽ trở thành chủ đề quan trọng trong cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11 và thậm chí cả cuộc bầu cử tổng thống năm 2028.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump cũng được cho là đang thay đổi quan điểm đẩy mạnh phát triển AI một cách nhanh chóng. Trong những tháng gần đây, Nhà Trắng tuyên bố muốn thẩm định các mô hình AI trước khi phát hành, thúc giục Quốc hội ban hành quy định quản lý AI trên toàn quốc và thảo luận với Trung Quốc về các biện pháp kiểm soát AI. Trả lời truyền hình Fox News hồi tháng 4 về rủi ro của AI, Tổng thống Donald Trump nói: “AI có rất nhiều điều tốt đẹp nhưng chúng ta phải cẩn trọng”.

KHÁNH MINH