Ngày 31/12/2025, Tổng thống Donald Trump đã ký Tuyên bố điều chỉnh chính sách thuế nhập khẩu đối với gỗ, gỗ xẻ và các sản phẩm phái sinh từ gỗ vào Mỹ theo Mục 232 của Đạo luật Mở rộng Thương mại năm 1962.

Theo đó, Mỹ quyết định lùi thời điểm tăng thuế đối với một số sản phẩm gỗ thành phẩm, bao gồm ghế bọc nệm, tủ bếp và tủ nhà tắm, từ ngày 1/1/2026 sang ngày 1/1/2027.

Cụ thể, theo Tuyên bố số 10976 ban hành tháng 9/2025, các sản phẩm gỗ hiện đang chịu mức thuế 10% đối với gỗ nguyên liệu và 25% đối với các mặt hàng chế biến sâu. Trước đó, các mức thuế này dự kiến sẽ tăng lên 30% và 50% kể từ đầu năm 2026. Việc lùi thời điểm áp dụng đồng nghĩa với việc các mức thuế hiện hành tiếp tục được duy trì trong suốt năm 2026.

Phía Mỹ cho biết quyết định này nhằm tạo thêm dư địa cho các cuộc đàm phán thương mại đang diễn ra, đồng thời phục vụ mục tiêu bảo đảm an ninh kinh tế và ổn định chuỗi cung ứng. Đáng chú ý, việc điều chỉnh thời điểm tăng thuế cho thấy thuế quan tiếp tục được Washington sử dụng như một công cụ thương lượng chiến lược, thay vì chỉ đơn thuần mang tính bảo hộ thương mại.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Theo Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công Thương), cần khẳng định rõ đây không phải là việc hoãn áp thuế, mà chỉ là hoãn tăng thuế. Các sản phẩm gỗ nhập khẩu vào Mỹ hiện vẫn chịu thuế theo Mục 232 ở mức 10% và 25%.

Trong bối cảnh xuất khẩu đồ gỗ Việt Nam sang Mỹ vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực trong năm 2025, quyết định này được đánh giá là có ý nghĩa thực chất. Việc tránh được cú sốc thuế ngay từ đầu năm giúp doanh nghiệp duy trì đơn hàng, ổn định giá bán và có thêm thời gian điều chỉnh chiến lược thị trường cũng như cơ cấu sản xuất.

Đáng chú ý, quyết định lùi thời điểm tăng thuế theo Mục 232 hoàn toàn không liên quan đến các phán quyết cuối cùng của Tòa án Tối cao Mỹ liên quan đến Sắc lệnh thuế đối ứng. Về mặt pháp lý, thuế theo Mục 232 được ban hành trên cơ sở bảo đảm an ninh quốc gia và thuộc thẩm quyền hành pháp, tách biệt với các biện pháp thuế đối ứng được áp dụng theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).

Do đó, ngay cả khi có những điều chỉnh tư pháp liên quan đến thuế đối ứng, các mức thuế gỗ theo Mục 232 vẫn tiếp tục có hiệu lực độc lập.

Trong trung hạn, triển vọng vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Mỹ đang mở rộng phạm vi điều tra và xem xét áp dụng Mục 232 đối với nhiều nhóm hàng nhập khẩu khác, không loại trừ khả năng các mức thuế sẽ tiếp tục được điều chỉnh nhằm phục vụ mục tiêu đàm phán hoặc giảm áp lực kinh tế - chính trị trong nước vào năm 2026.

Đối với ngành gỗ Việt Nam, giai đoạn tới được đánh giá là “tạm ổn nhưng chưa an toàn”, đòi hỏi doanh nghiệp theo dõi sát diễn biến chính sách, chủ động đối thoại với đối tác Mỹ và chuẩn bị các kịch bản ứng phó dài hạn.

Nguyễn Sơn