Với Chính phủ số, khu vực công cần ưu tiên xây dựng kiến trúc dữ liệu mở, linh hoạt và được bảo vệ nghiêm ngặt. Công nghệ phải phục vụ cho việc tái thiết kế quy trình thay vì chỉ số hóa những quy trình cũ kỹ, rườm rà.
Ngày 27-5, tại Hà Nội, Hiệp hội Phần mềm và dịch vụ CNTT Việt Nam (VINASA) tổ chức Diễn đàn cấp cao Chuyển đổi số Việt Nam – châu Á 2026 với chủ đề: “Kiến tạo các động lực mới cho tăng trưởng 2 con số”. Sự kiện do Bộ KH-CN bảo trợ với sự tham dự của khoảng 2.000 đại biểu đến từ 12 nền kinh tế, và 18 tỉnh thành trong nước.

Trong ngày làm việc đầu tiên của diễn đàn, 3 hội thảo chuyên đề song song đã quy tụ giới hoạch định chính sách, các tập đoàn công nghệ toàn cầu (IBM, Cisco, Intel) cùng các doanh nghiệp số hàng đầu Việt Nam (FPT, VNPT, MISA…). Tại hội thảo "Giải pháp công nghệ cho các bài toán lớn", các chuyên gia cho rằng, để nền kinh tế vượt qua bẫy thu nhập trung bình, kinh tế số bắt buộc phải gánh vác vai trò động cơ hạt nhân, hướng tới mục tiêu đóng góp vững chắc 25-30% vào GDP quốc gia.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi số quốc gia đang gặp nhiều thách thức. Trong đó, có tình trạng phân mảnh dữ liệu, hình thành các "ốc đảo dữ liệu" giữa các ngành. Đáng báo động là rủi ro "số hóa hình thức" – doanh nghiệp chi ngân sách lớn mua phần mềm đắt tiền nhưng lại giữ nguyên cách vận hành thủ công dẫn đến hiệu quả chưa cao.
Ông Ngô Thanh Hiền (IBM Vietnam) khẳng định, nền tảng công nghệ số là động lực tăng trưởng 2 con số cho khu vực công. Để đạt chỉ tiêu tăng trưởng GDP trên 10%, khu vực công buộc phải chuyển đổi từ việc số hóa giấy tờ đơn thuần sang thiết lập hệ sinh thái vận hành liên thông, dựa trên dữ liệu và AI. Trong đó, việc đầu tiên là xóa bỏ sự phân mảnh dữ liệu, phá vỡ các "ốc đảo dữ liệu" giữa các bộ, ban, ngành.

Để chứng minh năng lực của hệ thống xử lý quy mô siêu lớn, ông Ngô Thanh Hiền dẫn chứng dự án Cục Thuế Việt Nam với hệ thống hóa đơn điện tử đang phục vụ hơn 850.000 doanh nghiệp và 65.000 hộ kinh doanh hàng ngày. Ở quy mô quốc tế, dự án India SRDH của Ấn Độ đã liên thông thành công dữ liệu từ 13 bộ, ngành, giúp chính phủ nước này loại bỏ hoàn toàn tình trạng trùng lặp dữ liệu và chống gian lận an sinh xã hội hiệu quả.
Theo ông Ngô Thanh Hiền, một Chính phủ số thông minh, minh bạch và có tốc độ xử lý thời gian thực sẽ là bệ phóng giảm chi phí tuân thủ, trực tiếp thúc đẩy kinh tế số và thương mại điện tử phát triển bứt phá. Đó chính là động lực lan tỏa nền kinh tế đất nước. "Số hóa không chỉ là giấy tờ online, mà là tái thiết kế quy trình vận hành", ông Ngô Thanh Hiền nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Thanh Hà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa khẳng định, chuyển đổi số không phải là phong trào, mà là trụ cột để tỉnh bứt phá và đặt mục tiêu tham vọng đưa kinh tế số đóng góp 30-35% vào GRDP trước năm 2030. Với chiến lược "đi trước một bước", Khánh Hòa vạch ra lộ trình phủ sóng 5G đạt 100% và chuẩn bị sẵn sàng cho kỷ nguyên 6G. Quý 1, Khánh Hòa ghi nhận mức tăng trưởng GRDP bứt phá 8,37%; chỉ số năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) đóng góp tới khoảng 45% vào chất lượng tăng trưởng.
TRẦN BÌNH