Năm học 2026-2027, TPHCM dự kiến có hơn 197.000 học sinh vào học lớp 1, gần 185.000 học sinh vào lớp 6 và hơn 169.000 học sinh lớp 9 tốt nghiệp THCS. Trao đổi với phóng viên Báo SGGP, Giám đốc Sở GD-ĐT TPHCM Nguyễn Văn Hiếu khẳng định, ngành GD-ĐT đảm bảo đáp ứng 100% nhu cầu chỗ học của học sinh trên địa bàn.

* PHÓNG VIÊN: Theo khảo sát của Ban Văn hóa - Xã hội (HĐND TPHCM) mới đây, để đạt chỉ tiêu 300 phòng học/10.000 dân số trong độ tuổi đi học, giai đoạn 2026-2030, thành phố cần đầu tư thêm 18.962 phòng học. Tới đây, ngành GD-ĐT triển khai những giải pháp gì để đáp ứng nhu cầu chỗ học của người dân?
* Giám đốc Sở GD-ĐT TPHCM NGUYỄN VĂN HIẾU: Trước áp lực gia tăng dân số cơ học, hạ tầng giáo dục luôn là bài toán khó. Sở GD-ĐT TPHCM đã kiến nghị các bộ, ngành hỗ trợ cơ chế chuyển đổi linh hoạt mục đích sử dụng đất sang đất giáo dục. Đặc biệt là việc tận dụng, chuyển đổi các trụ sở dôi dư sau khi sắp xếp lại bộ máy hành chính để ưu tiên làm cơ sở học tập cho học sinh. Thành phố đang dồn toàn lực để thực hiện mục tiêu đạt 300 phòng học/10.000 dân số trong độ tuổi đi học.
Dự kiến trong kế hoạch đầu tư công trung hạn 2026-2030, có 631 dự án chuyển tiếp và 1.125 dự án mới với tổng cộng 12.814 phòng học xây mới, ước tính đáp ứng khoảng 67% nhu cầu. Số phòng học còn lại sẽ triển khai đầu tư theo hình thức xã hội hóa.
* Một trong những vấn đề được dư luận quan tâm hiện nay là chỗ học cho học sinh sau kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập. Đây là kỳ thi được đánh giá có áp lực quá lớn do chỉ có khoảng 70% học sinh tiếp tục vào học lớp 10 công lập. Ngành giáo dục có những đổi mới như thế nào để giảm bớt lo lắng cho phụ huynh, học sinh, thưa ông?
* Năm học 2025-2026, tổng số học sinh lớp 9 tốt nghiệp THCS toàn thành phố tăng gần 43.000 học sinh so với năm học trước. Trong đó, khu vực 1 (TPHCM trước đây) tăng nhiều nhất với hơn 27.000 học sinh, kế đến khu vực 2 (tỉnh Bình Dương trước đây) tăng hơn 8.000 và khu vực 3 (tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây) tăng hơn 7.000 học sinh. Nếu thực hiện sĩ số 45 học sinh/lớp thì hệ thống các trường THPT công lập ở cả 3 khu vực chỉ tiếp nhận 103.739 học sinh, đạt tỷ lệ 61% tổng số học sinh lớp 9 tốt nghiệp THCS.

Nhằm duy trì tỷ lệ 70% học sinh sau tốt nghiệp THCS vào học lớp 10 công lập như các năm trước, Sở GD-ĐT TPHCM chỉ đạo các trường THPT công lập rà soát điều kiện cơ sở vật chất, đề xuất nhu cầu sửa chữa, mua sắm trang thiết bị để tăng khả năng tiếp nhận 118.356 chỉ tiêu.
Nếu không trúng tuyển lớp 10 công lập, học sinh có thể lựa chọn một trong các loại hình học tập khác gồm: trường THPT tư thục, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục thường xuyên, hệ trung cấp trong các trường cao đẳng, trường trung cấp.
Năm học 2026-2027, hệ thống các trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên có 18.916 chỉ tiêu tuyển sinh; hệ trung cấp trong các trường cao đẳng, trường trung cấp trực thuộc sở có 10.135 chỉ tiêu và các trường THPT tư thục có tổng chỉ tiêu tuyển sinh là 32.850 em.
Như vậy, tính chung chỉ tiêu tuyển sinh lớp 10 của các trường THPT công lập thì tổng chỉ tiêu tuyển sinh của tất cả các chương trình học sau khi tốt nghiệp THCS là hơn 180.000 chỉ tiêu, cao hơn 11.000 chỉ tiêu so với số lượng dự kiến 169.000 học sinh tốt nghiệp THCS.

* Sau sắp xếp địa giới hành chính, TPHCM có thêm nhiều điều kiện cũng như tiềm năng phát triển kinh tế - xã hội. Ngành GD-ĐT có những chủ trương gì để đáp ứng nhu cầu nhân lực trình độ cao?
* Sau hợp nhất, quy mô giáo dục nghề nghiệp của TPHCM được mở rộng, đa dạng ngành nghề và loại hình đào tạo. Đầu năm 2026, Sở GD-ĐT đã tham mưu UBND TPHCM ban hành Chương trình nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn thành phố.
Trong đó, mục tiêu đến năm 2030, tỷ lệ người lao động có trình độ cao đẳng, đại học trở lên đạt 20%; tỷ lệ người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật và công nghệ đạt ít nhất 28%. Tính đến cuối năm 2025, hệ thống giáo dục nghề nghiệp của thành phố dành 48,62% chỉ tiêu đào tạo ở trình độ cao đẳng; 56,64% chỉ tiêu tuyển sinh ở các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật, công nghệ.
Cùng với đó, theo Đề án tổng thể sắp xếp các trường đại học, cao đẳng, trung cấp công lập trên địa bàn TPHCM giai đoạn 2026-2030, ngành giáo dục sắp xếp 13 trường cao đẳng và 17 trường trung cấp. Việc sắp xếp đảm bảo các cơ sở sau tổ chức lại có đủ điều kiện về đất đai, cơ sở vật chất, tập trung vào các ngành đào tạo trọng điểm, đồng thời bảo tồn các ngành nghề truyền thống, đặc thù, không làm mất bản sắc đào tạo lâu đời của từng đơn vị.
Mặt khác, với mạng lưới cơ sở đào tạo rộng khắp, ngành giáo dục phát triển mạnh mô hình đào tạo nghề được tổ chức ngay tại địa phương, giúp người học giảm chi phí đi lại, thuận lợi tiếp cận, góp phần giữ chân lao động, giảm áp lực di cư, đáp ứng nhanh nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp.
THU TÂM thực hiện