(ĐTTCO) - Những tín hiệu ngoại giao dồn dập trong ngày 24-5 cho thấy Mỹ và Iran đang tiến gần tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột với một bản ghi nhớ (MoU) được cho là đã “cơ bản hoàn tất”.

Hé lộ 5 nội dung của thỏa thuận giữa Mỹ và Iran
Hé lộ 5 nội dung của thỏa thuận giữa Mỹ và Iran

Dù còn tồn tại khác biệt trong cách diễn giải giữa hai phía, truyền thông Iran đã hé lộ 5 nội dung cốt lõi định hình khuôn khổ thỏa thuận tiềm năng này.

Trước hết, điểm then chốt là việc chấm dứt chiến sự trên mọi mặt trận, không chỉ giữa Mỹ và Iran mà còn bao gồm các điểm nóng liên quan như Liban, nơi các lực lượng đồng minh của hai bên từng đối đầu gián tiếp. Đây được xem là bước đi nhằm hạ nhiệt toàn diện khu vực, thay vì chỉ giới hạn ở một lệnh ngừng bắn song phương.

Thứ hai, thỏa thuận thiết lập lộ trình 30 ngày để xử lý các biện pháp phong tỏa, bao gồm việc Mỹ dỡ bỏ phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran và Tehran nới lỏng kiểm soát tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, theo các hãng tin Tasnim và Fars, Iran vẫn giữ quyền quản lý tuyến hàng hải chiến lược này, đồng nghĩa với việc trạng thái “tự do đi lại” trước chiến tranh khó được khôi phục hoàn toàn.

Thứ ba, một tiến trình đàm phán riêng về hạt nhân sẽ được triển khai trong vòng 60 ngày sau khi ký MoU. Đáng chú ý, phía Iran khẳng định không đưa ra bất kỳ cam kết hạt nhân nào trong giai đoạn đầu, trái ngược với một số nguồn tin phương Tây cho rằng Tehran đã chấp nhận từ bỏ kho uranium làm giàu.

Nội dung thứ tư liên quan đến việc nới lỏng trừng phạt kinh tế. Theo đó, trong thời gian đàm phán, Iran có thể được miễn trừ một số lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ, khí đốt và hóa dầu, tạo điều kiện nối lại xuất khẩu - yếu tố then chốt với nền kinh tế nước này.

Cuối cùng, hai bên được cho là sẽ đưa ra cam kết không gây hấn lẫn nhau, bao gồm cả các đồng minh. Đây là điểm đáng chú ý khi truyền thông Iran khẳng định cam kết này mang tính “có đi có lại”, trái với một số thông tin cho rằng Israel có thể bị loại khỏi khuôn khổ ràng buộc.

Dù các điều khoản vẫn chưa được xác nhận chính thức, những tiết lộ trên cho thấy một cấu trúc thỏa thuận mang tính tạm thời nhưng toàn diện, vừa nhằm chấm dứt xung đột trước mắt, vừa mở đường cho các cuộc đàm phán phức tạp hơn trong tương lai.

Vĩnh Cẩm - TTXVN