Ngày 13-3, hơn 400 doanh nghiệp xuất khẩu đã nhóm họp trao đổi giải pháp duy trì hoạt động thương mại trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Đơn hàng vẫn tăng ở nhiều nhóm hàng
Theo ông Nguyễn Tuấn Việt, Chủ tịch HĐQT Công ty Xúc tiến xuất khẩu Vietgo, trong khoảng 10 ngày gần đây, hệ thống kết nối của đơn vị đã ghi nhận hơn 300 đơn hàng từ khu vực Trung Đông tìm nguồn cung từ Việt Nam. Các đơn hàng chủ yếu tập trung vào nhóm nông sản, thực phẩm, hàng tiêu dùng và một số vật liệu xây dựng.
Nhu cầu tăng lên khi nguồn cung nội vùng Trung Đông bị gián đoạn do xung đột, buộc nhiều nhà nhập khẩu phải tìm thêm nguồn hàng từ các thị trường khác. Trong đó, Việt Nam được đánh giá là nguồn cung ổn định cho nhiều mặt hàng như nông sản, gỗ, dệt may và hàng tiêu dùng.
Ông Nguyễn Đình Điệp, đại diện Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Xuất nhập khẩu Thành Đô, cho biết ngoài mặt hàng than củi – sản phẩm xuất khẩu truyền thống của doanh nghiệp – nhiều đối tác quốc tế hiện đang đề nghị tìm thêm các mặt hàng khác để phục vụ nhu cầu tiêu dùng và phục hồi thị trường sau xung đột.
Trong khi đó, ông Hà Quang Vũ, Giám đốc Công ty XNK Hà Quang, chia sẻ doanh nghiệp vẫn duy trì xuất khẩu các sản phẩm như gỗ, viên nén năng lượng và một số mặt hàng nông sản. Theo ông Vũ, Trung Đông là khu vực phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu nên nhu cầu hàng hóa vẫn còn lớn, đặc biệt sau mỗi giai đoạn biến động của thị trường.
Ở lĩnh vực nông sản, bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Giám đốc Công ty TNHH XNK Đại Việt, thông tin, doanh nghiệp từng xuất khẩu hơn 100 container ván bóc mỗi tháng và hiện đang chuyển hướng sang nông sản để đáp ứng nhu cầu thị trường. Mỗi tháng doanh nghiệp xuất khẩu hàng chục container nông sản sang Trung Quốc và đang mở rộng sang Nhật Bản, Hàn Quốc. Theo bà Hạnh, việc đa dạng hóa thị trường giúp doanh nghiệp duy trì đơn hàng ổn định ngay cả khi một số khu vực có biến động.
Linh hoạt logistics và mở rộng thị trường
Bên cạnh đơn hàng, vấn đề lớn nhất hiện nay là tổ chức vận chuyển hàng hóa trong bối cảnh một số tuyến vận tải biển bị ảnh hưởng.
Theo ông Trần Bình Minh, đại diện Công ty TNHH Down Skype, trước khi thị trường biến động, doanh nghiệp đã xuất khẩu nhiều mặt hàng nông sản sang khoảng 16 quốc gia. Để duy trì hoạt động giao thương, doanh nghiệp đã chủ động điều chỉnh phương án logistics, trong đó có việc trung chuyển hàng hóa qua các cảng trung gian như Ấn Độ trước khi tiếp tục vận chuyển vào thị trường mục tiêu. Nhiều hãng tàu hiện vẫn duy trì hoạt động hoặc lựa chọn tuyến vận chuyển vòng để bảo đảm an toàn. Trong nhiều trường hợp, chi phí vận tải chỉ tăng nhẹ và thời gian vận chuyển kéo dài thêm khoảng 7–10 ngày, nhưng không ảnh hưởng lớn đến kế hoạch giao hàng.
Ông Nguyễn Tiến Đạt, đại diện Công ty TNHH Victory, cho rằng biến động cước tàu hiện nay chủ yếu mang tính chu kỳ. Khi chuỗi cung ứng có nguy cơ gián đoạn, nhiều khách hàng sẵn sàng chấp nhận mức chi phí vận tải cao hơn để bảo đảm hàng đến đúng thời điểm. Do đó doanh nghiệp cần theo dõi sát thị trường vận tải và lựa chọn tuyến vận chuyển phù hợp với từng đơn hàng.
Cùng với việc xử lý logistics, nhiều doanh nghiệp cũng chủ động mở rộng thị trường để giảm phụ thuộc vào một khu vực. Ông Nguyễn Triệu Luật, Giám đốc Công ty TNHH XNK CNG, cho biết doanh nghiệp đang xuất khẩu vật liệu xây dựng sang Mỹ, Ấn Độ và Campuchia, đồng thời nhập khẩu gạch từ Ấn Độ để phân phối trong nước. Theo ông, việc xây dựng mạng lưới đối tác ở nhiều quốc gia giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc tìm kiếm đơn hàng và tổ chức nguồn cung.
Ngoài các ngành truyền thống như nông sản và gỗ, nhiều doanh nghiệp cho rằng dệt may vẫn còn nhiều dư địa xuất khẩu. Bà Huỳnh Thị Ngọc Hạnh, đại diện Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Cara Fresh Fruits, cho biết các đơn hàng may mặc ở phân khúc trung bình với quy mô từ hàng chục ngàn đến hơn 100.000 sản phẩm mỗi lô vẫn được các đối tác quốc tế đặt hàng.
Theo các doanh nghiệp, biến động của thị trường toàn cầu đang buộc doanh nghiệp phải linh hoạt hơn trong tổ chức sản xuất và thương mại. Khi chủ động cập nhật thông tin thị trường, điều chỉnh tuyến logistics và mở rộng thị trường tiêu thụ, doanh nghiệp Việt Nam vẫn có thể giữ vững mạch xuất khẩu và tận dụng cơ hội để mở rộng thị phần trên thị trường quốc tế.
ÁI VÂN
