Nhằm thúc đẩy tăng trưởng hai con số, TPHCM đặt mục tiêu huy động 1,18 triệu tỷ đồng vốn đầu tư toàn xã hội trong năm 2026 (chiếm 30% GRDP) thông qua hàng loạt giải pháp thu hút nguồn lực mạnh mẽ.
Nhiều dự án hút vốn
Nhằm tạo đà phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới, UBND TPHCM vừa ban hành danh mục dự án thu hút đầu tư trên địa bàn giai đoạn 2026-2030, với tổng cộng 250 dự án thuộc nhiều lĩnh vực trọng điểm. Trong đó, lĩnh vực hạ tầng nổi trội hơn hết vì tính cấp bách với 22 dự án thuộc lĩnh vực giao thông (có 9 dự án metro với tổng vốn đầu tư dự kiến gần 1 triệu tỷ đồng).
Một số dự án có quy mô lớn như dự án tuyến đường sắt số 3 kết nối Vũng Tàu - Bà Rịa - Phú Mỹ (127.645 tỷ đồng); tuyến đường sắt đô thị số 1 Bến Thành - An Hạ (86.521 tỷ đồng) và đường Vành đai 4 (14.083 tỷ đồng)…
Lĩnh vực cảng biển và dịch vụ logistics có tới 6 dự án. Trong đó quy mô lớn nhất thuộc về cụm cảng ICD Long Bình với tổng vốn đầu tư 6 triệu tỷ đồng, nhằm mục đích thu hút các hãng tàu, hãng vận tải, chủ hàng, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ logistics trong và ngoài nước. Vị trí cụm cảng nằm ở bờ phải sông Đồng Nai, tiếp nhận tàu 5.000 tấn, công suất thiết kế 11-12 triệu tấn/năm (hàng container 0,85-0,94 triệu TEU/năm), thực hiện theo hình thức đối tác công - tư (PPP).
Trong khi đó, dự án bến cảng khách quốc tế Vũng Tàu (phường Vũng Tàu) đang được ngành du lịch kỳ vọng tạo thêm động lực phát triển. Theo đó, tổng quy mô đầu tư xây dựng dự án là 73,24ha, bao gồm khu nhà ga, khu bến cảng với 1 bến cảng dài 420m tiếp nhận tàu hành khách có trọng tải tàu đến 225.000GT; khu bến du thuyền với sức chứa khoảng 280 du thuyền…
Không dừng lại ở danh mục các dự án nói trên, Giám đốc Sở Tài chính TPHCM Hoàng Vũ Thảnh cho biết, trong 4 tháng đầu năm, TPHCM chấp thuận chủ trương đầu tư đối với 12 dự án, điều chỉnh tăng vốn 4 dự án đầu tư trong nước, với tổng vốn đầu tư khoảng 209.000 tỷ đồng. Những động thái này là một phần trong nỗ lực của TPHCM để huy động vốn đầu tư cho mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Khơi dòng nguồn lực xã hội
Lãnh đạo Sở Tài chính TPHCM cho biết, trong tháng 5 này, TPHCM sẽ nghiên cứu cơ chế huy động vốn để đầu tư kết cấu hạ tầng, chỉnh trang và phát triển đô thị từ các tổ chức tín dụng, nhà đầu tư trong và ngoài nước. Theo đó, TPHCM sẽ đẩy mạnh các dự án theo phương thức PPP, đặc biệt là mô hình TOD (phát triển đô thị dọc các tuyến metro và đường Vành đai 3). Đồng thời, nghiên cứu các công cụ tài chính mới như trái phiếu chính quyền đô thị và trái phiếu công trình để đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư vào hạ tầng.
Về thu hút dòng vốn cho TOD, nhóm nghiên cứu của TS Đinh Công Khải, Phó Giám đốc Đại học Kinh tế TPHCM, cho rằng, so với các quốc gia áp dụng TOD thành công, Việt Nam cần sự tham gia sớm và chủ động của khu vực tư nhân. Nhóm nghiên cứu khuyến nghị là sử dụng hệ số sử dụng đất (FAR) - cho phép điều chỉnh mật độ xây dựng theo chiều cao hoặc diện tích sàn như một số quốc gia đã làm thành công. Ví dụ, Nhật Bản triển khai FAR từ những năm 1960.
Tại Tokyo, nhà phát triển có thể nhận thêm tới 200% FAR nếu giữ không gian trống trên khu đất lớn (5.000m²), hoặc chuyển quyền phát triển giữa các khu đất đáp ứng tiêu chí cộng đồng. Cơ chế linh hoạt này làm tăng hiệu quả sử dụng đất, bảo vệ không gian công và thu hút vốn tư nhân vào các khu TOD.
Một nguồn lực rất lớn cũng là thế mạnh của TPHCM, đó là kiều hối. Năm 2025, kiều hối về TPHCM đạt 10,3 tỷ USD và 3 tháng đầu năm là hơn 2 tỷ USD. Mới đây, TPHCM đặt mục tiêu huy động 1.000 tỷ đồng kiều hối vào năm 2027 thông qua các công cụ tài chính như chứng chỉ tiền gửi xanh, chứng chỉ tiền gửi công nghệ và quỹ đầu tư vào khoa học công nghệ.
Theo Giám đốc Sở Tài chính TPHCM Hoàng Vũ Thảnh, để khơi dòng nguồn lực xã hội, TPHCM sẽ tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh. Trong đó, trọng tâm là rà soát các quy định còn chồng chéo, chưa rõ hoặc khó áp dụng trên thực tế; tăng cường thống nhất trong quá trình hướng dẫn, xử lý hồ sơ; đồng thời tiếp tục rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nhà đầu tư chuẩn bị và triển khai dự án.
Nhằm đẩy nhanh tiến độ, nhiều dự án lớn tại TPHCM vừa được chuyển sang phương thức đầu tư đối tác công - tư (PPP) như dự án Khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc; dự án Khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa... Trước đó, HĐND TPHCM cũng thông qua một số dự án theo hình thức PPP như dự án cầu Cần Giờ; dự án cầu Phú Mỹ 2... Tại kỳ họp tháng 4-2026, HĐND TPHCM đã thông qua đợt 1 danh mục các khu đất thanh toán cho các dự án BT (xây dựng - chuyển giao).
KHÁNH CHÂU
