(ĐTTCO) - Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự án Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu, trong đó đề xuất giảm một nửa thuế bảo vệ môi trường với xăng (trừ ethanol) và dầu diesel, lần lượt về 1.000 đồng và 500 đồng/lít.

Theo đó, cơ quan này đề xuất giảm thuế bảo vệ môi trường với xăng (trừ etanol) từ mức 2.000 đồng xuống còn 1.000 đồng mỗi lít. Tương tự, mức thuế với dầu diesel cũng có thể giảm một nửa, từ 1.000 đồng về 500 đồng. Riêng nhiên liệu bay, cơ quan quản lý đề xuất đưa thuế này về 1.000 đồng, hạ 500 đồng so với hiện hành.

Nếu được thông qua, mức thuế này có hiệu lực từ ngày ký ban hành dự thảo Nghị quyết tới hết 30-6. Trường hợp cần kéo dài, Bộ Công thương sẽ có ý kiến đề xuất gửi Bộ Tài chính tổng hợp trình Chính phủ.

Thuế bảo vệ môi trường là thuế gián thu, được tính vào giá bán hàng hóa. Khi thuế này giảm, giá bán lẻ các mặt hàng tương ứng cũng giảm theo. Chẳng hạn, nếu thuế môi trường với xăng (trừ ethanol) giảm 1.000 đồng, giá bán lẻ xăng có thể giảm khoảng 1.080 đồng mỗi lít (gồm phần giảm thuế giá trị gia tăng). Tương tự, khi thuế môi trường với nhiên liệu bay và diesel giảm 500 đồng, giá bán lẻ các mặt hàng này có thể hạ khoảng 540 đồng.

Ảnh minh họa. Ảnh: VGP

Phương án của Bộ Tài chính đưa ra trên cơ sở đề xuất của Bộ Công thương. Hiện tại, thuế bảo vệ môi trường chiếm khoảng 6,7% trong cơ cấu các yếu tố cấu thành giá cơ sở xăng dầu. Còn việc đưa mức thuế này về 0 đồng phải do Chính phủ trình Quốc hội xem xét, quyết định. Trường hợp điều chỉnh giảm trong khung thuế hiện hành, thẩm quyền thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

* Theo thông tin từ Bộ Công thương, Quỹ bình ổn giá xăng dầu hiện còn khoảng 2.600 tỷ đồng, trong bối cảnh quỹ được sử dụng liên tục với mức chi cao từ ngày 10-3 đến nay để hỗ trợ giảm áp lực tăng giá trong nước.

Theo ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương), với mức chi hiện nay, Quỹ bình ổn chỉ có thể hỗ trợ trong khoảng thời gian ngắn, ước tính khoảng 15 ngày nếu tiếp tục duy trì cường độ sử dụng cao.

Ở góc độ chuyên gia, TS. Nguyễn Quốc Việt, chuyên gia kinh tế, giảng viên Trường Đại học Kinh tế (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho rằng điều hành giá xăng dầu không nên phụ thuộc vào một công cụ duy nhất, mà cần phối hợp linh hoạt các chính sách điều hành, trong đó giảm thuế, phí là giải pháp có tác động trực tiếp và bền hơn đến giá xăng dầu trong nước.

Trong khi đó, TS. Nguyễn Bích Lâm, nguyên Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê (nay là Cục Thống kê - Bộ Tài chính), đề xuất cần tính toán lại cơ cấu thuế trong giá xăng dầu theo hướng hợp lý hơn, đồng thời xem xét các yếu tố “thuế chồng thuế” để giảm chi phí đầu vào cho nền kinh tế.

Hiện nay, thuế đang chiếm khoảng 24-25% giá xăng và khoảng 30% nếu tính cả các chi phí liên quan. Vì vậy, việc điều chỉnh các sắc thuế như thuế bảo vệ môi trường, thuế tiêu thụ đặc biệt hoặc thuế giá trị gia tăng, có thể góp phần kéo giảm giá bán lẻ.

Lưu Thủy