Chính phủ vừa ban hành Nghị định 84/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến quản lý nợ công, có hiệu lực từ ngày 25/3/2026, với mục tiêu nâng cao hiệu quả điều hành và bảo đảm an toàn tài chính quốc gia.

Nghị định lần này điều chỉnh, bổ sung nội dung tại 5 nghị định hiện hành, bao gồm các lĩnh vực: cấp và quản lý bảo lãnh Chính phủ; quản lý nợ của chính quyền địa phương; nghiệp vụ quản lý nợ công; phát hành, giao dịch công cụ nợ của Chính phủ; và cơ chế cho vay lại nguồn vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài.

Theo Bộ Tài chính, việc sửa đổi nhằm khắc phục những tồn tại trong quá trình triển khai, đặc biệt là tình trạng chậm trễ trong chuẩn bị, ký kết và giải ngân các dự án ODA. Đồng thời, các quy định mới cũng được thiết kế phù hợp với Luật số 141/2025/QH15, theo hướng đơn giản hóa thủ tục, chuyển từ cơ chế “đề xuất dự án” sang “đề xuất khoản vay”.

Một trong những điểm đáng chú ý là việc mở rộng thẩm quyền quyết định kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm. Thay vì chỉ do Chính phủ quyết định như trước, nghị định quy định theo hướng giao cho “cấp có thẩm quyền”, đồng thời chuẩn hóa quy trình lập kế hoạch và xác định rõ thời hạn trình, phê duyệt.

Bên cạnh đó, cơ chế kiểm soát rủi ro đối với hạn mức bảo lãnh Chính phủ cũng được bổ sung. Trong trường hợp tốc độ tăng dư nợ bảo lãnh vượt mức tăng trưởng GDP, Bộ Tài chính phải báo cáo và trình Chính phủ xem xét trước khi đưa vào kế hoạch hằng năm.

Nghị định cũng cho phép điều chỉnh kế hoạch bảo lãnh Chính phủ trong quá trình thực hiện mà không cần trình lại toàn bộ kế hoạch vay, trả nợ công, qua đó tăng tính linh hoạt trong điều hành.

Đồng thời, các điều kiện đối với việc vay vốn nước ngoài và cấp bảo lãnh Chính phủ được siết chặt hơn, bảo đảm nguồn vốn chỉ phục vụ mục tiêu đầu tư phát triển, nằm trong giới hạn an toàn nợ công và gắn với phương án tài chính khả thi.

Một điểm mới quan trọng là quy định công khai Kế hoạch vay, trả nợ công hằng năm. Theo đó, Bộ Tài chính có trách nhiệm công bố kế hoạch trên cổng thông tin điện tử bằng cả tiếng Việt và tiếng Anh, chậm nhất 15 ngày làm việc sau khi được Thủ tướng phê duyệt.

Việc ban hành Nghị định 84/2026/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ góp phần tăng cường minh bạch, nâng cao hiệu quả quản lý nợ công và củng cố nền tảng tài chính quốc gia trong bối cảnh mới.

Văn Tùng