Lướt mạng xã hội đến nửa đêm, vừa tỉnh dậy cũng cầm đến chiếc điện thoại xem có bao nhiêu thông báo..., là thực trạng phổ biến với không ít người trẻ. Chưa bao giờ chúng ta có quá nhiều lựa chọn giải trí như hiện nay, nhưng đi kèm là việc xây dựng kỹ năng quản lý thời gian sao cho hiệu quả.
Đủ mà không đủ
Trong nhịp sống bận rộn hiện nay, cảm giác “không đủ thời gian” đang trở thành trạng thái chung của nhiều người trẻ. Dù làm việc và học tập không ngừng, giới trẻ luôn bị cuốn vào vòng xoáy bận rộn, áp lực hiệu suất và sự phân tán kéo dài, khiến thời gian dường như trôi đi nhanh hơn.
Những hôm không phải đến trường, một ngày của T.K. (sinh viên ngành truyền thông, ngụ tại TPHCM) thường bắt đầu lúc 11 giờ trưa. Lý do là bởi, suốt một đêm dài cô lang thang trên mạng xã hội (MXH), trò chuyện với bạn bè, hay “cày” phim bộ. “Nhiều lúc tôi thấy mình hoạt động gần như vô thức, không hề biết thời gian trôi qua từ lúc nào. Mệt quá thì lăn ra ngủ với tiếng tivi vẫn bật và giật mình tỉnh dậy vào hôm sau với vô số chuông báo từ điện thoại”, T.K. thừa nhận. Theo chia sẻ của T.K., sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán kéo dài, dù đã trở lại với lịch học, đồng thời phải chuẩn bị cho giai đoạn thực tập cuối khóa, cô vẫn chưa từ bỏ thói quen “nghiện” MXH. Bị phụ huynh nhắc nhở rất nhiều lần, nhưng mọi thứ vẫn đâu vào đấy.
Còn với Minh Hiếu (25 tuổi, nhân viên văn phòng, ngụ tại TPHCM), sau mỗi ngày làm việc, anh thường nằm dài trên ghế sofa lướt MXH, như một cách kéo dài dư âm kỳ nghỉ tết vừa qua. Anh chia sẻ: “Có lúc, bị cuốn vào những video review phim hàng giờ đồng hồ, tôi giật mình vì đã 9-10 giờ tối mà chưa ăn uống, sinh hoạt cá nhân. Khi nhận ra, tôi lại lọ mọ đến gần đêm mới hoàn thành mọi việc, vội lên giường đi ngủ để hôm sau bắt đầu công việc”.
Để chủ động và sử dụng thời gian hiệu quả, mỗi người cần chia thời gian dành cho các nhóm khác nhau: phát triển (học tập, công việc, kỹ năng), phục hồi (ngủ, nghỉ ngơi, vận động) và giải trí (mạng xã hội, game, phim ảnh...). Xây dựng quy tắc chủ động cũng là một hướng tích cực: tắt thông báo không cần thiết, không mở điện thoại theo phản xạ, tự giới hạn khung giờ lên MXH… Mục tiêu cuối cùng là hướng đến phân bổ thời gian hợp lý để đảm bảo chất lượng cuộc sống, tương lai. Bởi chỉ khi làm chủ được thời gian của bản thân, chúng ta mới làm chủ được cuộc đời mình.
Không thể phủ nhận, MXH đang tạo ra sức hút mạnh mẽ với rất nhiều người, không riêng gì người trẻ. Một hệ sinh thái giải trí với vô vàn video ngắn, những buổi livestream, game online... vô hình chung như những “cái bẫy” khiến nhiều người dễ vào, khó ra. Đặc biệt, các thuật toán với nội dung được cá nhân hóa, hiệu ứng cuộn vô hạn, cảm giác “chỉ xem thêm 5 phút nữa thôi”… là chìa khóa giữ chân người dùng ở lại lâu hơn. Nhiều người thấy mình luôn “không đủ thời gian” để làm gì trong đời thật, nhưng luôn đủ, thậm chí dư thời gian để sống trong thế giới ảo.
Biết ưu tiên và kiểm soát
Trong chương trình Câu chuyện cuộc sống, khi bàn về chủ đề: Vì sao nhiều người luôn cảm thấy “không đủ thời gian”?, Thạc sĩ Phạm Văn Quyền - giảng viên ngành Tâm lý học (Trường Đại học Gia Định, TPHCM), nêu quan điểm: “Chúng ta không thiếu thời gian, mà thiếu kiểm soát. Những phút giây lướt MXH, kiểm tra điện thoại tưởng chừng nhỏ nhưng cộng dồn thành hàng giờ vô ích. Khi biết cắt giảm và sử dụng thời gian có chủ đích, ta sẽ nhận ra mình luôn có đủ thời gian để sống tốt hơn”.
Còn theo chị Nguyễn Thị Thu Hương - chuyên gia cố vấn tài chính, MXH đang chiếm nhiều thời gian của giới trẻ, phần lớn vì thiếu kế hoạch và mục tiêu rõ ràng. Việc vào MXH để giải trí vẫn cần thiết nhưng phải trong tầm kiểm soát, có thời gian biểu hợp lý, ưu tiên học tập, phát triển bản thân, gia đình và sinh hoạt... Khi xác định được mục tiêu, chúng ta sẽ biết sử dụng thời gian có chủ đích, để MXH không còn là yếu tố chi phối cuộc sống.
Trên thực tế, sa đà vào MXH không chỉ khiến chúng ta cảm thấy thiếu thời gian mà còn gây ra nhiều hệ lụy: suy giảm khả năng tập trung, cảm giác bận rộn, nhưng không hiệu quả, mất cân bằng cuộc sống, ảnh hưởng về mặt tâm lý... Không ít người chọn giải pháp “mất kết nối” trên MXH nhưng đó chỉ mang giải pháp tình thế. Bởi MXH còn là công cụ hỗ trợ việc kết nối, đáp ứng nhu cầu học tập, công việc, cập nhật thông tin, mở ra cơ hội nghề nghiệp…
HẢI DUY
